Tot -30% korting tijdens de Vakantiegeld Deals Lees meer

Merel

De merel is een bekende tuinvogel die u vaak ziet in tuinen, parken en langs bosranden. Vooral het mannetje valt op door zijn zwarte verenpak en feloranje snavel, terwijl het vrouwtje een meer bruin gespikkeld uiterlijk heeft. Merels zijn nieuwsgierige en actieve vogels die regelmatig over gazons scharrelen op zoek naar voedsel. Ze eten graag insecten, wormen en bessen, maar bezoeken ook voedertafels voor fruit of zacht voer. In het voorjaar staat de merel bekend om zijn mooie, vrolijke zang die vaak al vroeg in de ochtend te horen is. Dankzij hun aanpassingsvermogen voelen merels zich goed thuis in de buurt van mensen, zolang er voldoende beschutting en voedsel aanwezig is.

Kenmerken

Lichaamsbouw: Middelgrote zangvogel met een slank lichaam, relatief lange staart en een stevige, rechte snavel.

Kleuren en vachttypen: Het mannetje heeft een zwart verenkleed met een opvallende oranjegele snavel en oogring. Het vrouwtje is bruin van kleur met een lichtere, vaak gespikkelde borst.

Gewicht: 80 - 120 g

Levensverwachting: 2 - 5 jaar

Gezondheidsrisico's: Voedseltekort, strenge winters, parasieten, ziektes zoals het usutuvirus en predatie door katten en roofvogels.

Gedragsprofiel

Activiteit (dag)

Zichtbaarheid in de tuin

Nuttig voor de tuin

Gevoeligheid voor verstoring

Mensgerichtheid

Populaire producten voor uw tuin

Leefomgeving

Merels voelen zich thuis in groene tuinen, struikrijke parken en bosranden. Ze zoeken graag beschutting tussen dichte struiken, heggen en klimop, waar ze veilig kunnen rusten en nestelen. Ze scharrelen vaak op het gras tussen de bladeren, op zoek naar wormen en insecten. Daarnaast vallen merels vaak op door hun zang. Vooral in het voorjaar zitten mannetjes vaak hoog op een schutting, dakrand, boomtop of antenne om hun territorium af te bakenen met hun bekende, melodieuze gezang. Een tuin met voldoende groen, rustige plekjes en beschutting maakt de omgeving extra aantrekkelijk voor merels.

Voeding

Merels eten een gevarieerd menu van insecten, regenwormen, larven, bessen en fruit. Vooral in het voorjaar en tijdens het grootbrengen van hun jongen hebben ze behoefte aan dierlijk voedsel, zoals wormen en insecten. In de herfst en winter vullen ze dit aan met zacht fruit en ander energierijk voer. U kunt merels ondersteunen met bijvoorbeeld rozijnen, appels, meelwormen of speciaal zachtvoer voor tuinvogels. Geef dit het liefst vanaf de grond of een lage voederschaal. Ook vers drink- en badwater wordt erg gewaardeerd.

Rol in de tuin

Merels spelen een belangrijke rol in een natuurlijke en levendige tuin. Doordat ze veel insecten, larven, slakken en wormen eten, dragen ze bij aan het natuurlijk in balans houden van insectenpopulaties. Vooral in het voorjaar zoeken ze actief naar rupsen en andere kleine diertjes om hun jongen mee groot te brengen. Daarnaast helpen merels ook mee met het verspreiden van zaden van bessen en vruchten die ze eten. Hierdoor kunnen planten zich verder verspreiden in de natuur. Hun aanwezigheid zorgt bovendien voor extra leven in de tuin.

Bescherming en aandachtspunten

Merels hebben baat bij een rustige en veilige omgeving met voldoende voedsel en beschutting. Het verdwijnen van groen, gebruik van bestrijdingsmiddelen en langdurige droogte kunnen het moeilijker maken om voedsel te vinden. Ook katten en ziektes, zoals het Usutuvirus, vormen een risico. Door een gevarieerde tuin aan te leggen, geen pesticiden te gebruiken en water beschikbaar te stellen, kunt u merels extra ondersteunen.

Alles over de merel

Hoe oud wordt een merel?

Een merel wordt gemiddeld 2 tot 5 jaar oud in het wild. Veel jonge merels halen het eerste levensjaar niet door roofdieren, ziektes of voedseltekort. Merels die deze eerste periode wel goed doorkomen, kunnen soms veel ouder worden. De oudste bekende merels zijn zelfs ouder dan 15 jaar geworden.

Welke vogel lijkt op een merel?

De spreeuw wordt vaak verward met een merel (en dan met name met het vrouwtje), vooral van een afstand. Spreeuwen zijn echter kleiner, glanzender en hebben lichte spikkels op hun veren. Ook de zanglijster lijkt qua formaat en gedrag op een merel, maar heeft een lichtere borst met donkere vlekken.

Wanneer bouwt een merel een nest?

Merels beginnen meestal vanaf maart met het bouwen van hun nest, maar bij zacht weer kan dit soms al eerder starten. Ze maken hun nest graag op beschutte plekken, zoals in struiken, heggen, klimop of onder een afdakje. Het nest wordt gebouwd van takjes, gras en mos en aan de binnenkant verstevigd met modder.

Een vrouwtjesmerel legt meestal 3 tot 5 blauwgroene eieren met bruine spikkels. Vaak krijgen merels meerdere legsels per jaar, waardoor u vanaf het voorjaar tot diep in de zomer jonge merels in de tuin kunt tegenkomen.

Jonge merels

Jonge merels verlaten het nest vaak al wanneer ze nog niet volledig kunnen vliegen. Dit is normaal gedrag en hoort bij hun ontwikkeling. In deze periode zitten ze vaak verstopt tussen de struiken, onder planten of scharrelend op de grond, terwijl de ouders nog volop voor voedsel zorgen. De jonge vogels hebben dan een bruin gespikkeld verenkleed waardoor ze minder opvallen voor roofdieren.

Ziet u een jonge merel alleen zitten? Dan is ingrijpen meestal niet nodig. Vaak zijn de ouders nog in de buurt om het jong te voeren en te beschermen. Alleen wanneer een jonge merel duidelijk gewond is of langdurig verlaten lijkt, kan hulp nodig zijn. Bekijk hier onze blog: “Jonge merel gevonden? Dit moet u wel en niet doen!”.

Wat voor geluid maakt een merel?

De merel staat bekend om zijn mooie, melodieuze zang. Vooral vroeg in de ochtend en in de avond laat het mannetje een rustig en fluitend lied horen vanaf een dak, boom of schutting. Naast zang maken merels ook korte alarmgeluiden, zoals een scherp “tsjak-tsjak-tsjak”, wanneer ze gevaar zien.

Wat eet een merel?

Merels eten vooral insecten, regenwormen, larven, slakken, bessen en fruit. In tuinen zijn ze dol op meelwormen, zacht universeel vogelvoer, appelstukjes en rozijnen. Ze zoeken hun voedsel meestal op de grond tussen het gras, de bladeren en in borders.

Hoe ziet een merel eruit?

De merel is een middelgrote zangvogel met een slank lichaam, een vrij lange staart en stevige poten. Het mannetje is gemakkelijk te herkennen aan zijn glanzende zwarte verenkleed, feloranje snavel en opvallende gele oogring. Het vrouwtje ziet er anders uit: zij heeft een warmbruine kleur met een lichtere, vaak gevlekte borst en een donkerdere snavel. Jonge merels lijken op het vrouwtje, maar hebben meestal nog meer lichte spikkels op hun veren.

Lees ook onze andere blogs

Jonge merel gevonden? Dit moet u wel en niet doen!

In het voorjaar en de vroege zomer worden er veel jonge merels gevonden in tuinen, parken en op straat. Ze zitten vaak op de grond, kunnen nog niet goed vliegen en lijken soms hulpeloos. Veel mensen denken dan ook dat het jong uit het nest is gevallen en hulp nodig heeft. Toch is dat lang niet altijd het geval. In deze blog leest u hoe merels hun jongen grootbrengen, waarom jonge merels vaak op de grond zitten en wanneer u wel of juist niet moet ingrijpen.

Hoe lokt u meer vogels naar uw tuin?

Meer vogels in de tuin lokken, begint bij het aanbieden van de juiste omstandigheden. Vogels zoeken plekken waar voldoende voedsel, water en rust aanwezig zijn. Wanneer een tuin hier niet in voorziet, zullen vogels minder snel blijven. Door in te spelen op wat vogels nodig hebben, kunt u meer vogels in de tuin lokken en zorgt u voor een grote variatie aan vogelsoorten. Zo wordt uw tuin een aantrekkelijke plek voor verschillende tuinvogels.

Tuinvogels voeren: Wanneer voert u wat?

Het advies is om tuinvogels het hele jaar door bij te voeren. Ze gebruiken namelijk het hele jaar door energie. In de winter gebruiken ze energie om zichzelf op temperatuur te houden, in het voorjaar is energie nodig voor het nestelen en het leggen van eieren en het grootbrengen van de jongen. In de herfst moeten reserves worden opgebouwd voor de winter. Vogels stoppen met eten als hun honger is gestild. Daarnaast is het een fabeltje dat vogels verleren om zelf voedsel te vinden.

Meer tips